Oogaandoeningen

Macula degeneratie

Macula degeneratie is een oogaandoening waarbij er een grijze vlek in het midden van het gezichtsveld ontstaat. Dit kan hinderlijk zijn in het dagelijkse leven omdat dit deel ons helpt om objecten duidelijk te zien en het mogelijk maakt om taken te verrichten zoals lezen en autorijden.

Macula degeneratie is de grootste oorzaak van slechtziendheid onder volwassenen vanaf 50 jaar. Mede hierom wordt deze oogaandoening vaak “leeftijdsgebonden macula degeneratie” of LMD genoemd. Het is een progressieve aandoening welke vermoedelijk veroorzaakt wordt door een combinatie van genetische en omgevingsfactoren. 

Macula degeneratie kan voorkomen in “droge” en “natte” varianten.  De meest voorkomende variant is droge macula degeneratie, waarbij het zicht geleidelijk aan minder wordt. Natte macula degeneratie komt veel minder vaak voor en zorgt voor een snellere achteruitgang van het zicht.

Bij droge Macula degeneratie breken de lichtgevoelige cellen in het centrale gedeelte van de visus langzaam af. Het zicht wordt dan ook geleidelijk en langzaam minder. Dit kan beginnen met één of twee vlekjes, die langzaam uitbreiden tot grotere vlekken. 

 

De droge vorm van Macula degeneratie kan worden verdeeld in drie verschillende stadia:

  1. Vroege Macula degeneratie: er vormen zich kleine gele vlekken onder het netvlies. Er zijn nauwelijks symptomen of klachten en men ervaart nog geen problemen met het zicht.
  2. Intermediaire Macula degeneratie: de gele vlekken worden groter en het zicht begint achteruit te gaan. In dit stadium kan het zo zijn dat er meer licht nodig is om te lezen en andere taken te verrichten.
  3. Vergevorderde Macula degeneratie: naast de gele vlekken, breken nu ook de lichtgevoelige cellen in het netvlies af. Er ontstaat een grote vlek in de gezichtsveld. Deze vlek kan na verloop van tijd groter en donkerder van kleur worden. Het wordt moeilijker om bijvoorbeeld te lezen en gezichten te herkennen, tenzij deze zich vlak voor of onder de ogen bevinden.

Ongeveer 10-15% van mensen met Macula degeneratie heeft de ‘natte’ vorm. Deze vorm van Macula degeneratie wordt veroorzaakt door het lekken van bloed en vocht uit de bloedvaten achter het netvlies. Het vocht wat vrijkomt drukt het netvlies omhoog, waardoor het zicht snel achteruit gaat. Een van de eerste symptomen die men kan ervaren is dat rechte lijnen lijken te golven.

 

Een gezin aan tafel

Symptomen die zich kunnen voordoen bij macula degeneratie zijn:

  - wazig zicht

  - schaduwen of ontbrekende delen in uw gezichtsveld

  - vervorming van het beeld

  - moeite met het onderscheiden van kleuren

  - langzaam kunnen wennen van de ogen na blootstelling aan fel licht

  - verlies van contrastgevoeligheid

Macula degeneratie brengt schade toe aan het centrale deel van uw oog, welke verantwoordelijk is voor ongeveer 35% van de totale visus. Het perifere gezichtsveld wordt niet aangetast door macula degeneratie, dus men kan een vol en onafhankelijk leven blijven leiden. Wel kan men kan moeite hebben met het onderscheiden van gezichten, lezen en autorijden. 

De meeste landen hebben één of meer verenigingen of steungroepen voor mensen die macula degeneratie hebben. Hier kunt u in contact komen met lotgenoten en op de hoogte blijven van de nieuwste ontwikkelingen.

Er bestaan verschillende hulpmiddelen voor mensen die macula degeneratie hebben, bijvoorbeeld om weer tijdschriften en de post te kunnen lezen.

Onze aanbevelingen zijn:

- Loepen

- Brillen

- Daisyspelers

Er is uitgebreide informatie beschikbaar over Macula degeneratie. Deze informatie is bedoeld om te informeren over de meest belangrijke aspecten van deze oogaandoening en is niet bedoeld als vervanging van de informatie die men van de arts of oogspecialist ontvangt. 

Te horen krijgen dat het zicht is aangetast door macula degeneratie kan de wereld op zijn kop zetten. Als de eerste emoties zakken, kan de wetenschap dat men niet de enige is wellicht steun geven. Er zijn veel mensen in dezelfde situatie, sommige die zelf net de diagnose hebben gekregen en sommige die al jaren met macula degeneratie leven. 

De meeste landen hebben één of meer verenigingen of steungroepen voor mensen die macula degeneratie hebben.

Veel mensen met macula degeneratie blijven de dingen doen die zij altijd al deden. Het kan zijn dat men het periferale zicht meer gaat gebruiken en zal men de andere zintuigen meer gebruiken gedurende de dag.

Macula degeneratie is momenteel niet te genezen. Voor natte macula degeneratie zijn er bepaalde behandelingen die het verloop van deze aandoening kunnen vertragen. Overleg dit met de oogspecialist om te zien welke mogelijkheden er zijn.

Indien men slechtziendheid ervaart als gevolg van macula degeneratie dan zijn er hulpmiddelen beschikbaar die kunnen helpen met de taken waar men moeite mee heeft.  Deze hulpmiddelen kunnen ondersteuning bieden bij taken waar men het zicht voor nodig heeft en kunnen helpen om een vol en onafhankelijk leven te blijven leiden ondanks macula degeneratie.